Работилница

Објавено во: Uncategorized | Остави коментар  | Читања

(291)

Од 20-22  декември 2010 година , ФИООМ  ќе организира работилница за финансиска писменост и управување со долг!


Ве молиме учеството на работилницата да го пријавите пополнувајќи го ПРАШАЛНИКОТ

Цел на работилницата е вработените учесници да се стекнат со основни знаења за управувањето со личните финансии, како и знаења за тоа како правилно да ги планираат трошоците и да управуваат со нив, односно како свесно да се заштитат од презадолженост.

Профил на учесниците:

Пожелно е учесниците да се во работен однос или да остваруваат приход по било каков основ(рента, хонорарна работа и сл.)

Ве молиме Вашето учество да го пријавите најдоцна до петок 17.12.2010
Потврда за учеството на обуката и агендата ќе Ви бидат испратени по електронски пат по завршувањето на рокот за пријавување и селекција на кандидатите.

Обуката е бесплатна!

Хрватските граѓани од први јануари следната година ќе можат да отвораат штедни сметки во цел свет, без законски ограничувања и ќе имаат можност да вршат платен промет преку тие сметки, откако хрватската Влада ги донесе законските промени со кои го дозволуваат сето тоа.

Иако, според Спогодбата за асоцијација и стабилизација со Европската унија, таа измена требаше да стапи на сила порано, Хрватска, заради кризата,побара одложување до први јануари 2011 година. Со промените е либерализирано и користењето на кредити во странство, преку сметките отворени во странски банки. Досега, хрватските граѓани можеа исклучиво со одобрение на Хрватската народна банка да отворат сметка во странство. Сега на нив за прв пат им е отворен патот во цел свет да си бараат поповолни камати на своите заштеди, како и да земаат кредити.

Македонските граѓани, пак, се уште не можат да отвораат сметки во странски банки, да штедат во нив и да прават какви било трансакции заради ограничувањето што го пропишува Законот за девизно работење, иако и земјава исто како и Хрватска, имаше обврска да го либерализира овој сегмент, според договореното со ЕУ.

РАБОТИЛНИЦИ

Објавено во: Uncategorized | 4 Коментари  | Читања

(1512)

Од 13-15 и од 20-22 декември , ФИООМ  ќе организира работилници за финансиска писменост и управување со долг!


Ве молиме учеството на работилницата да го пријавите пополнувајќи го ПРАШАЛНИКОТ

Цел наработилницата е вработените учесници да се стекнат со основни знаења за управувањето со личните финансии, како и знаења за тоа како правилно да ги планираат трошоците и да управуваат со нив, односно како свесно да се заштитат од презадолженост.

Профил на учесниците:

Пожелно е учесниците да се во работен однос или да остваруваат приход по било каков основ(рента, хонорарна работа и сл.)

Ве молиме Вашето учество да го пријавите најдоцна до петок 10.12.2010
Потврда за учеството на обуката и агендата ќе Ви бидат испратени по електронски пат по завршувањето на рокот за пријавување и селекција на кандидатите.

Обуката е бесплатна!

Пролет е, а вие немате ништо пролетно да облечете. Видовте нови чевли, нова колекција на гардероба и … едноставно не можевте да одолеете. Млади сте и заслужувате убаво да изгледате (се тешите), но откако дојдовте дома и се обидовте уредно да ги сместите (неуспешно) новите работи што сте ги  купиле… сфаќате дека нема место. Ве преплавува чувство на грижа на совест. Како ќе го платите сето ова кога ќе ви дојде месечната сметка за кредитната картичка? Веќе сте преку глава во долгови.

Кога ќе се најдете во ситуација да трошите далеку над своите можности и едноставно не знаете како да се извлечете од таквите тешкотии, време е да застанете и да направите кратка анализа. Каде сте (со висината на долгот) и како со тоа (враќањето на долгот, а и претераното трошење) да излезете на крај?

Најдобар начин да воведете ред врз начинот на кој ги трошите парите е да воведете самодисциплина во навиките за трошење. Доколку процените дека и таа мерка е пoтребна  – исечете ја картичката и со тоа ќе ја пресечете артеријата која ви овозможува нереално трошење (она што реално го немате) во иднина.

Вашата одлука дека повеќе не сакате да тонете во долгови, е всушност почеток на решението  – враќање на позитивното салдо на вашата тековна сметка. Но, тоа не е единственото што треба да го направите. Ќе биде (најверојатно) потребно да го смените стилот на живеење кој е последица од нереалното проценување или можеби последица од нешто уште потешко – недостаток од самодоверба кој е во самиот корен на вашето незадоволство.

Секој пат кога ќе посакате нешто да купите, размислете: колку тој издаток ќе ви помогне во креирањето на она што навистина ви недостасува – самопочитување. Најчестата причина за претерана потрошувачка е комплексот на помала вредност (ако се споредувате со вашиот пријател/ка кој/а има буквално сè)  или неисполнетост во некој сегмент од вашиот живот.

Потребно е да воочите што е тоа што за вас претставува извор на моментално задоволување на потребите, кое на крај ве турка во се подлабоко незадоволство на долага стаза.

Еднаш кога ќе ги воочите вашите навики, потребно е да ги замените со нов начин на кој донесувате одлука за купување, согледувајќи го односот корист-цена (cost – benefit) кое тоа задоволство го има. Kога станува збор за претерана потрошувачка од кредитна картичка, работата е едноставна: најдобар начин да се решите од проблемот на претерана потрошувачка е едноставно да престанете да ја користите истата. Направете го следново:

Започнете (само)анализа со чистење на облеката од ормарот: има ли работи кои речиси никогаш не сте ги облекле. Издвоите ги работите што повеќе не сакате да ги носите и подарете ги во некоја хуманитарна организација. На тој начин ќе се соочите со стварната ситуација дека навистина не е дека немате што да облечете. Донесете одлука дека оваа сезона нема да купите ниту едно ново парче облека! Претераното трошење е лоша навика и ќе ви биде потребна силна самоконтрола  за да се одвикнете од таа навика. Дадете си доволно време самите на себе да се подготвите и чекор по чекор да го освојувате новиот терен.

Следно што треба да направите е веднаш да почнете со планот за штедење. Колку точно должите, колку заработувате и колку време ви е потребно да го вратите долгот. Постои ли начин со некоја дополнителна работа да заработите повеќе пари? Запомнете дека најголемиот проблем кај враќањето на долгот е затезната камата (камата на камата) која може да ве чини многу повеќе. Всушност, целта која сакате да ја постигнете е дека штедите за нешто што е од повреден карактер, односно дека сте успеале да ја победите вашата лоша навика. Запрашајте се: „Што навистина сакам да постигнам?“

Можат да ви помогнат и следниве совети како претераното трошење да го ставите под контрола:

  • Воведете самодисциплина во својот живот
    Препознајте што ве насочува кон трошење и притоа самоиницијативно избегнувајте такви ситуации или расположенија. Ограничете го движењето на места кои ве „инспирираат на трошење“ како шопинг центри, супермаркети итн.
  • Контролирајте се како трошите пари
    Немојте да дозволите парите да ве контролираат вас, прво да ве доведат до чувство на моментална екстаза, за потоа да имате грижа на совест. Одредете си неделен лимит за трошење кој прво ќе ги покрие трошоците за живот. Воочете ги начините на кои можете да постигнете одредени заштеди (помали издатоци за неопходните работи). Водете евиденција и држете се до одредениот лимит (буџет). Во секој случај, потребно е да избегнувате непланирани купувања кои не се предвидени со „буџетот“ . Во случај на висок долг кој веќе настанал, строго е забрането трошење на пари кои ги немате!
  • Купувајте само по однапред направен попис или одлука
    Секој производ кој ви е потребен, пред да го купите ставете го на листата, вклучете го во буџетот и уште еднаш размислете дали ви е навистина неопходен (односно што всушност ќе добиете со купувањето). Добар совет е да ја оставите одлуката да „одлежи неколку дена“, па доколку и по неколку дена еднакво верувате дека тоа вие е потребно, купете го.
  • Обврзете се на одговорност за трошење пари пред некоја личност во која имате доверба и почитување. Неверојатно е колку полесно се придржуваме до своите одлуки доколку сме ветиле на некоја значајна личност во животот дека навистина ќе сториме нешто. Во крајна истанца, консултант за кој сте спремни да платите, а кој ќе ви помогне, е исто така добар избор.

Правило 72

Објавено во: Кредити | Остави коментар  | Читања

(332)

Правилото 72 претставува едноставен начин за пресметување на времето што е потребно за да се дуплира вашата инвестиција со зададена фиксна стапка на поврат или каматна стапка. Накратко, ако го поделите бројот 72 со годишната стапка на поврат или со каматната стапка, ќе добиете груба пресметка на времето што е потребно иницијалниот износ на вложувањето да се зголеми за 100%.

Пример:

Правилото 72 значи дека со каматна стапка од 10% се потребни 7,2 години (72/10) за 10.000 денари да се претворат во 20.000 денари. Во реалноста за тоа ќе бидат потребни 7,3 години (1.107,3 = 2).

Кога зборуваме за ниски стапки на поврат на средствата, правилото 72 е прилично точно, но ја губи довербата ако се зголемат стапките на поврат.

Управата за јавни приходи воведе нова услуга за даночните обврзници – Електронски увид во даночна картица.

Услугата e достапна за сите правни субјекти и вршители на дејност кои се корисници на електронските услуги на УЈП, односно за секој даночен обврзник кој ќе се регистрира за користење на системот е-Даноци (http://etax.ujp.gov.mk/)

Електронскиот увид во даночна картица  би требало да овозможи, во секој момент преку вашиот компјутер, да вршите проверка и да бидете во тек со состојбата на вашите даночни побарувања и обврски кои ги води УЈП, без притоа да морате да одите лично во даночните канцеларии.

За сите дополнителни прашања во врска со новата услуга, постапката за регистрација за е-Даноци, како и пријавување за претстојните обуки кои ќе ги организира УЈП на оваа тема, УЈП ги посочува следниве контакти :

Инфо центар 0800 33 000
е-пошта: info@ujp.gov.mk

 

Приносите на инвестициските фондови во Македонија годинава се движат од -18% до +6%. Од шест отворени инвестициски фондови во Македонија, само два годинава со позитивни приноси. Аналитичарите велат дека, сепак, инвестирањето во фондови е на долг рок.

ОСТВАРЕНИ ИНВЕСТИЦИСКИ ФОНДОВИ

ПРИНОС НА ФОНДОВИ

од 01.01.2010 до 03.10.2010

ПРИНОС НА ФОНДОВИ

за период од една година

Илирика ЈИЕ

-6,76%

-13,17%

Илирика ГРП

6,67%

7,71%

Иново Статус Акции

-17,81%

-27,16%

КД БРИК

7,82%

16,17%

КД Нова ЕУ

-5,73%

-19,88%

КБ Публикум балансиран

-3,13%

-3,21%

 

Ако на почетокот на оваа година сте вложиле пари во отворените инвестициски фондови во Македонија, тогаш просечната загуба би ви изнесувала околу 2,82%. Односно вложени 10.000 евра би ви изнесувале 9.718 евра. Се разбира дека ова се однесува само на пондерираните просечни приноси на сите фондови заедно. Односно, доколку на почетокот од годинавапарите сте ги вложиле во еден инвестициски фонд, тогаш, во зависност од фондот, денес би било можно да остварите или добивка поголема од 6% или загуба поголема од речиси 18%. Сепак, и покрај тоа, инвестициските советници кажуваат дека ваквите анализи треба да се земаат со резерва, бидејќи инвестициските фондови и понатаму остануваат место за остварување на солидни добивки доколку се инвестира на долг рок, со просечни годишни стапки на принос од 12% – 15%. Затоа, од инвестициските фондови им укажуваат на своите клиенти дека доколку инвестираат во нив, тоа треба да го прават долгорочно.

Во Мaкедонија првите инвестициски фондови се отворија пред само три години, што значи дека поголемиот дел од своето работење го остваруваат во услови на економска криза, кога пазарите на капитал паѓаа со големи стапки на глобално ниво, и тоа треба да се има предвид при анализата на нивните резултати. Исто така, кога се прават споредувања на приносите на фондовите, треба да се има предвид инвестициската стратегија на фондот и ризикот, односно дали е тоа акциски, обврзнички фонд и сл., а исто така да се има предвид и географската изложеност. На пример, апсолутните приноси на се споредливи за фонд што вложува во југоисточна Европа и фонд што вложува во азиските пазари, велат аналитичарите.

Еден од постарите фондови е оној на Иново Статус, кој со работење почна во текот на 2007 година, поради што и неговите резултати таа година се скромни. Имено, просечниот принос на фондот за 2007 година изнесуваше околу 1,49% додека, пак, во текот на 2008 година истиот е со негативен предзнак од 68,07%. Сепак, изминатата година приносот на овој фонд бележи раст и изнесува дури 23,02%, што би значело дека за толкав процент им се зголемил инвестираниот износ на оние инвеститори кои на почетокот од таа година вложиле средства во тој фонд. Исто така, фондот бележи и неколкукратно зголемување на вредноста на неговиот имот. Во 2008 година, во однос на 2007 година, истиот пораснал за 14,3%, во текот на 2009 година за 19,2%, додека во текот на оваа година истиот е речиси двојно поголем во однос на лани. Приносот, пак, на отворениот инвестициски фонд КД Нова Европа, кој почна со работа во текот на 2008 година, како КД Јужен Балкан, во текот на истата таа година изнесуваше околу 0,69%, за на крајот од 2009 годинаприносот на овој фонд да изнесува 32,97%. Воедно, и кај овој фонд бечежиме неколкукратен раст на нето-вредноста на неговиот имот во однос првата година од неговото оформување. Во 2009 година нето-вредноста на овој фонд во однос на 2008 година бележи раст од речиси пет и пол пати, додека годинава, во однос на лани,овој раст изнесува речиси четири и пол пати.

Солидни резултати во првата година од формирањето бележи и отворениот инвестициски фонд КД Публикум балансиран. Нето-вредноста на неговиот имот годинава, во однос на минатата, бележи раст од околу 23%. “Со оглед на тоа дека фондот почна да функционира на 23.06.2009 година, приносот сведен на годишно ниво изнесува 4,07%. Меѓутоа, треба дас е земе предвид фактот дека процесот на формирање на портфолиото на фондот траеше неколку месеци. Така што 2,58% е реално остварен принос од периодот септември – декември 2009 година”, изјавија од друштво за управување со ивестициски фондови КД Публикум Инвест.

 Орочен депозит во банка

Предности: 

• При потешкотии во работењето на банката, државата гарантира за парите до одредена сума; 

• Однапред позната каматна стапка. 

Недостатоци: 

• Трошоци при раскинување на договорот за штедење. Имено, доколку сакаме предвреме да го раскинеме договорот за штедење и да ги подигнеме средствата, банките најчесто наплатуваат одредени провизии, а истовремено ја губите и претходно очекуваната камата; 

• Ниски камати кај временски пократките периоди на орочување на депозитот; 

• Променливи каматни стапки. Каматата може да се промени во текот на штедењето, а поради договорот не можете да го прекинете штедењето без додатни трошоци; 

• Опасност од девалвација на денарот (доколку депозитот е денарски).

           Хартии од вредност се достапни за купување на Македонската Берза преку посредство на брокерска куќа, при што вие директно инвестирате во саканите хартии од вредност. Давањето на налози за купување и продавање на хартиите од вредност го правите вие самостојно, основано на ваша одлука ако имате доволно време, знаење и искуство да во континуитет го следите движењето на цените на акциите на пазарот на хартии од вредност, како и потребните информации околу таргетираните компании. 

Предности: 

• Можност за големи добивки (во фаза на т.н. биков или растечки пазар); 

• Потполна слобода во вложувањето; 

• Исплата на дивиденда кај одредени акции.

Недостатоци

• Висок ризик од загуби поради пад на цените на акциите предизвикан од различни фактори: лоши вести, фаза на т.н. мечкин или паѓачки пазар, лоши финансиски резултати на компаниите, итн.; 

• Релативно високи трошоци на тргување при често купување – продавање (брокерски провизии и берзански такси);

• Потребен е релативно висок почетен капитал за вложување доколку сакате да го намалите ризикот од загуба и да создадете портфолио од повеќе акции;

• Ликвидност, односно неликвидност. Ова е карактеристично за малите, неразвиени пазари на хартии од вредност како македонскиот. Тоа значи неможност да во секое време ги уновчите вашите хартии, поради едноставна причина што на другата страна нема купувач!

Животно осигурување

Предности:

• Загарантирана осигурана сума во случај на смрт во времетраењето на полисата, од моментот на првата уплата и во зависност од општите услови на користената полиса;

• Можност да се искористи полисата како гаранција при подигање на кредит;

• Можност за прекин на плаќањето на полисата во краток временски период (најчесто една до две години).

Недостатоци:

• Обврзувачки договор (ве обврзува да плаќате претходно определен износ на рата, високи пенали во случај на предвремено искористување или неплаќање на премијата – ратата;

• Нетранспарентност (не сме во можност да го знаеме точниот износ на моменталните средства со кои располагаме);

• Високи провизии

       Доброволни пензиски фондови овозможуваат дополнително да си обезбедите средства за пензија кои се уплатени на ваша лична сметка и кои со текот на годините се оплодуваат. Уплатените средства се регулирани со законска рамка и спаѓаат во релативно сигурна инвестиција.

Предности:

• Сигурност на средствата на пензискиот фонд (контрола од страна на МАПАС- агенција за капитално финансиско пензиско осигурување);

• Диверзификација на ризикот на инвестициите

 Недостатоци:

• Штедачот во пензискиот фонд не може да ја подигне заштедената сума најрано 10 години пред остварувањето на правото на старосна пензија;

• Релативно ниски приноси (долгорочните приноси на ваквите фондови во светот се движат помеѓу 4-5% годишно бидејќи инвестиционата политика има многу законски ограничувања, сè со цел заштита на капиталот);

• Трошоци за преминување од еден во друг доброволен пензиски фонд.

       Отворените инвестициски фондови (ОИФ) (посебна форма на имот), претставуваат институции за колективно инвестирање т.е. професионално управувани форми на инвестирање, кои се основаат со цел здружување на парични средства од домашни и/или странски физички и/или правни лица, кои потоа се вложуваат на светските и домашниот пазар на капитал во најразлични хартии од вредност: акции, обврзници, записи, депозити, злато и сл.

Предности:

• Атрактивна добивка (светскиот просек е 12-15% на годишно ниво). И покрај фазите на паѓачки пазари, фондовите остваруваат двоцифрен просечен раст на годишно ниво, затоа што растот на цените на акциите го надминува нивниот пад;

• Ликвидност. Парите не се орочени и можете да располагате со нив во било кое време. Во моментот кога ќе одлучите дека ви требаат дел или сите ваши пари, сè што треба да направите е да пополните барање за откуп на удели и во рок од седум календарски дена, парите ќе легнат на вашата трансакциска сметка;

• Професионално управување на капиталот. Не треба да имате големи познавања за пазарите на хартии од вредност, тоа за вас го прават стручни лица, фонд менаџери;

• Диверзификација на ризикот. Капиталот се инвестира во голем број хартии од вредност. Зависно од политиката на инвестирање на фондот, вашите средства можат да бидат инвестирани на пример во хартии од вредност на компании на Балканот или низ целиот свет;

• Не треба висок почетен капитал (минималната уплата е 1.000 денари);

• Можност за флексибилно уплаќање по ваша желба (нема договори);

• Висока транспарентност (секој ден знаете колку е вашиот имот во фондот);

• Висока контрола на работењето. Комисијата за хартии од вредност на Р. Македонија е телото кое ја регулира работата на друштвата за управување со фондови. Потоа тука е и депозитарната банка, како и независни ревизорски куќи.

Недостатоци: • Нема точно утврдена годишна каматна стапка – добивка;

• Ризикот може да сe окарактеризира како среден, особено кај акциските инвестициони фондови кои во фазите на мечкин (паѓачки пазар), паѓаат исто како и акциите во кои имаат вложено.

Ова се најосновните карактеристики на алатките кои ни се достапни на финансискиот пазар во Македонија и истите ни служат како можност за пласирање на нашите пари кои ќе останат непотрошени. Наша цел е да ви помогнеме во донесувањето на одлуката да почнете да штедите, или уште подобро да инвестирате. Изборот е секогаш само ваш. Стравот се јавува како плод на незнаењето, а незнаењето во врска со вашите лични финансии може да ве чини скапо.

Мислите дека седумте библијски смртни гревови неможат да се поврзат со трошењето и начинот на кој што се однесуваме со парите? Сега ке ви покажеме дека може. Подгответе се за потрошувачко каење 🙂

 
1) Гордост

Лесно е да се претставуваме себеси како поголеми и побогати од тоа што навистина сме. Добар пример за тоа е поголемиот дел од нашата естрада која на своите концерти  (повеќето од нив не стигнале ни да одржат) не продаваат ни по 5 карти, но затоа по ТВ и весници се облечени во најновите парчиња од GUCCI кои сеуште ги нема ни по полиците на продавниците. Несмееме да ги заборавиме и “газдите” кои трчаат да го купат најновиот Mercedes, за потоа на бензиска да ги видиме како ставаат гориво за 100 денари или пак бегаат без да платат. Во исто време слушаме како истите тие се тужени за неплаќање на алиментација и сл.
Овие примери се однесуваат на “must-have” дизајнерска облека,  и други некои “fashion” фазони… И сето тоа само за да бидат видени. Немојте да одите како бесплатна реклама и недозволувајте вашето его да ги премине вашите финансиски способности.

2) Завист

Конкуренцијата е корисна и добра работа, но не кога ке премине во опсесија. Да, онаа нова спортска кола на вашиот сосед изгледа супер, но тоа не значи дека вие треба да имате уште подобра. Поготово ако сеуште го отплаќате стариот караван кој сте го купиле пред 5 години. Бидете благодарен што го имате и тој караван и запаметете – колата не го прави човекот 

3) Неумереност

Дали можете во својот ормар да најдете облека која никогаш не сте ја носеле или пак облека на која сеуште и стои етикета со цената? Дали во продавница често имате нагон да купите нешто за кое знаете дека не ви треба? Неумереноста во купувањето многу брзо ќе го истенчи вашиот новчаник. Ако имате едни црни рамни сандали, не ви требаат исти такви и во бела боја. Купувајте парчиња кои можат да се комбинираат на повеќе начини. Истото тоа се однесува и за храната, пијалокот и сл.  

4) Страст

Ок, знам. Сите барем еднаш во животот сме се нашле во ситуација: “очи во очи со некое јако парче облека”. Иако најверојатно ви е непотребна (јас имам 10 пара патики), вие сепак ја сакате. Советот е – отидете дома, преспијте и ако тоа е нешто што навистина го сакате – купете го. Понекогаш е добро да се удоволиш себеси – но сепак да не се претерува, затоа што во спротивно буџетот ќе ви се скрати и тоа ќе доведе  до контраефект.

5) Бес

Дали вашите потрошувачки навики се диктирани од расположението во дадениот момент? Бес, стрес и другите негативни емоции често не тераат да потрошиме пари на нешто непотребно. Тоа на крајот доведува до додатни исцрпувања, како на телото, така и на духот и новчаникот. Затоа, ако веќе трошите пари, трошете ги за нешто што ќе направи да се чувствувате подобро како на пример: уплатите во теретана, излезете со пријателите. Нормално ако на крајот ви остане нешто ситно.. 🙂

6) Алчност

Нормално дека не е тешко  да се оправдате самите кога ќе си го потрошите делот од платата кој ви останал, наместо да сте, на пример, заштедиле. Сепак тоа се вашите тешко заработени пари – зашто да не си купите нешто што сакате? За жал, вистината е потполно различна – за не-штедењето нема оправдување.Штедењетоо е едно од најважните правила на финасиите. Доколку сте неспособни сами да си ги задржите парите во вашиот новчаник, предлагам во банка да си потпишете траен налог со кој секој месец од платата една одредена сума ќе ви се префрла на штедната сметка. Да, можеби звучи досадно, но кога ќе ви затребаат пари, нема да ви се вртат црни мисли во глава, баш спротивно, ќе си имате пари за тоа што ви треба.

7) Мрзеливост

Кога последен пат сте побарале извод на сметка од банка? Мрзеливи сте? Или едноставно се плашите од вистината? Верувајте, каква и да е , подобро е сега да се соочите со неа, отколку покасно да жалите. Со тоа што ќе си ја знаете состојбата на вашата сметка,  избегнувате разни превари и манипулации кои редовно им се случуваат на “мрзеливците”. Ајде сега право на банкомат и стискајте го копчето ”проверка на состојба”.

Неверојатно е колку луѓе во последно време ми се жалат затоа што неможат да најдат “работа по струка”. Што уствари значи струка? Дека неколку години сте потрошиле на учење на некои работи и на тој начин сте се припремале за светот на возрасните? И тоа во периодот од 18-22та година од животот, кога немате поим од животот и најбитно ви е излегување и зезање. И што сега?  Треба ли да се жигосате за цел живот со вашата “струка”? Струка која сте ја одбрале случајно (или полунамерно) затоа што сите од вашето друштво се запишале на тој факултет или затоа што вашите родители ве натерале? Ма дајте ви се молам.
Баталете ја таа струка ако неможете со неа да најдете работа. Дали сте чуле за изразот доживотно учење? Ова го зборуваат веќе 20 години. Се работи за тоа дека вие постојано учите и освојувате нови знаења и вештини. Го нема тоа, завршив факултет и сега тоа е тоа.

Навистина се чудам што денес уште има луѓе кои мислат дека ќе завршат факултет, ќе се вработат “по струка” и потоа ќе ги фрлат книгите во ѓубре и никогаш повеќе нема ништо ново да научат затоа што ете сега имаат работа. По струка. Завршив факултет 1998 и тогаш веќе беше јасно дека така не оди (најверојатно и од поодамна само што јас неможам со сигурност да тврдам затоа што тогаш јас не сум бил во тоа).

И баш поради тоа “цмиздрење” на младиве а и на оние постарите јас сум изнервиран затоа што не сваќам како они не сваќаат. Или можеби јас не сваќам дека струката е “Господи дека ако тоа и тоа си завршил, има тоа и да го работиш до крајот на животот? Или уште подобро: ДРЖАВАТА би требало да ти осигура тебе кој си завршил медицина да те вработи и да ти обезбеди висока и редовна плата (со извинување до медицинарите, сепак морав некој да го напишам)

Има луѓе кои се навистина заљубени во историјата и сакале тоа да студираат. Но не размислувале што би работеле потоа. Еве и јас сакав психологија (и уште ја сакам) но кога сватив дека по завршување на факултетот јас би можел да работам само како професор во средно школо, веднаш ја отргнав таа идеа од глава. Тогаш немаше голема побарувачка за психолози, а денес како психолог можете да работите секаде, а можете и да “цмиздрите” за тоа дека не се наоѓа работа. По струка.

Имате 2 опции:
1) променете ја струката, не е тоа нешто изрезбано во ѕидот за цел живот. Жал ви е за изгубеното време? Баш тоа сакате да работите? Пораснете и најдете си хоби. Повеќе време сте изгубиле покрај телевизорот или во играње игрици на компјутерот па никому ништо.

2) терајте си по струката (на хартија), но образувајте се и за работите кои се и те како потребни. На пример некоја работа за која некои луѓе плаќаат други луѓе за да ја работат, и плус и добро плаќаат. Меѓутоа јас не ви зборувам да не си го следите срцето и да се продавате за пари. Баш напротив. Работете го она што го сакате, но нека биде добро платена работа. Или во крајна линија почнете со некој бизнис по ваша струка. Глупаво е сите да се запишуваат за програмери затоа што тие биле добро платени, Bullshit. Има програмери кои немаат за живот исто како и професори по историја. Никогаш немало, а нема ни да има за сите работа по струка.

Која опција и да ја изберете: вложете во себе. Учете, образувајте се на различни теми, читајте книги, сурфајте на интернет, истражувајте. Денеска има толку многу начини за заработка, па дури е и едноставно глупо да не се искористи тоа. Само немојте да плачете за работа “по струка” затоа што ке работите 3-4 различни работи пред да стигнете до заслужена пензија, а можеби и повеќе. Јас до сега сум променил 4 и планирам барем уште толку да променам

Најдете си работа која сакате да ја работите (и која е добро платена). Најлеснои е тоа да го направите така што ќе се понудите да волонтирате (бесплатна работа) во некоја фирма. Научете ја работата, стекнете искуство во тоа што сакате да го работите и тоа е тоа.

Next Page →