Правило 72

Објавено во: Кредити | Коментирај | Читања

(332)

Правилото 72 претставува едноставен начин за пресметување на времето што е потребно за да се дуплира вашата инвестиција со зададена фиксна стапка на поврат или каматна стапка. Накратко, ако го поделите бројот 72 со годишната стапка на поврат или со каматната стапка, ќе добиете груба пресметка на времето што е потребно иницијалниот износ на вложувањето да се зголеми за 100%.

Пример:

Правилото 72 значи дека со каматна стапка од 10% се потребни 7,2 години (72/10) за 10.000 денари да се претворат во 20.000 денари. Во реалноста за тоа ќе бидат потребни 7,3 години (1.107,3 = 2).

Кога зборуваме за ниски стапки на поврат на средствата, правилото 72 е прилично точно, но ја губи довербата ако се зголемат стапките на поврат.

Управата за јавни приходи воведе нова услуга за даночните обврзници – Електронски увид во даночна картица.

Услугата e достапна за сите правни субјекти и вршители на дејност кои се корисници на електронските услуги на УЈП, односно за секој даночен обврзник кој ќе се регистрира за користење на системот е-Даноци (http://etax.ujp.gov.mk/)

Електронскиот увид во даночна картица  би требало да овозможи, во секој момент преку вашиот компјутер, да вршите проверка и да бидете во тек со состојбата на вашите даночни побарувања и обврски кои ги води УЈП, без притоа да морате да одите лично во даночните канцеларии.

За сите дополнителни прашања во врска со новата услуга, постапката за регистрација за е-Даноци, како и пријавување за претстојните обуки кои ќе ги организира УЈП на оваа тема, УЈП ги посочува следниве контакти :

Инфо центар 0800 33 000
е-пошта: info@ujp.gov.mk

 

Приносите на инвестициските фондови во Македонија годинава се движат од -18% до +6%. Од шест отворени инвестициски фондови во Македонија, само два годинава со позитивни приноси. Аналитичарите велат дека, сепак, инвестирањето во фондови е на долг рок.

ОСТВАРЕНИ ИНВЕСТИЦИСКИ ФОНДОВИ

ПРИНОС НА ФОНДОВИ

од 01.01.2010 до 03.10.2010

ПРИНОС НА ФОНДОВИ

за период од една година

Илирика ЈИЕ

-6,76%

-13,17%

Илирика ГРП

6,67%

7,71%

Иново Статус Акции

-17,81%

-27,16%

КД БРИК

7,82%

16,17%

КД Нова ЕУ

-5,73%

-19,88%

КБ Публикум балансиран

-3,13%

-3,21%

 

Ако на почетокот на оваа година сте вложиле пари во отворените инвестициски фондови во Македонија, тогаш просечната загуба би ви изнесувала околу 2,82%. Односно вложени 10.000 евра би ви изнесувале 9.718 евра. Се разбира дека ова се однесува само на пондерираните просечни приноси на сите фондови заедно. Односно, доколку на почетокот од годинавапарите сте ги вложиле во еден инвестициски фонд, тогаш, во зависност од фондот, денес би било можно да остварите или добивка поголема од 6% или загуба поголема од речиси 18%. Сепак, и покрај тоа, инвестициските советници кажуваат дека ваквите анализи треба да се земаат со резерва, бидејќи инвестициските фондови и понатаму остануваат место за остварување на солидни добивки доколку се инвестира на долг рок, со просечни годишни стапки на принос од 12% – 15%. Затоа, од инвестициските фондови им укажуваат на своите клиенти дека доколку инвестираат во нив, тоа треба да го прават долгорочно.

Во Мaкедонија првите инвестициски фондови се отворија пред само три години, што значи дека поголемиот дел од своето работење го остваруваат во услови на економска криза, кога пазарите на капитал паѓаа со големи стапки на глобално ниво, и тоа треба да се има предвид при анализата на нивните резултати. Исто така, кога се прават споредувања на приносите на фондовите, треба да се има предвид инвестициската стратегија на фондот и ризикот, односно дали е тоа акциски, обврзнички фонд и сл., а исто така да се има предвид и географската изложеност. На пример, апсолутните приноси на се споредливи за фонд што вложува во југоисточна Европа и фонд што вложува во азиските пазари, велат аналитичарите.

Еден од постарите фондови е оној на Иново Статус, кој со работење почна во текот на 2007 година, поради што и неговите резултати таа година се скромни. Имено, просечниот принос на фондот за 2007 година изнесуваше околу 1,49% додека, пак, во текот на 2008 година истиот е со негативен предзнак од 68,07%. Сепак, изминатата година приносот на овој фонд бележи раст и изнесува дури 23,02%, што би значело дека за толкав процент им се зголемил инвестираниот износ на оние инвеститори кои на почетокот од таа година вложиле средства во тој фонд. Исто така, фондот бележи и неколкукратно зголемување на вредноста на неговиот имот. Во 2008 година, во однос на 2007 година, истиот пораснал за 14,3%, во текот на 2009 година за 19,2%, додека во текот на оваа година истиот е речиси двојно поголем во однос на лани. Приносот, пак, на отворениот инвестициски фонд КД Нова Европа, кој почна со работа во текот на 2008 година, како КД Јужен Балкан, во текот на истата таа година изнесуваше околу 0,69%, за на крајот од 2009 годинаприносот на овој фонд да изнесува 32,97%. Воедно, и кај овој фонд бечежиме неколкукратен раст на нето-вредноста на неговиот имот во однос првата година од неговото оформување. Во 2009 година нето-вредноста на овој фонд во однос на 2008 година бележи раст од речиси пет и пол пати, додека годинава, во однос на лани,овој раст изнесува речиси четири и пол пати.

Солидни резултати во првата година од формирањето бележи и отворениот инвестициски фонд КД Публикум балансиран. Нето-вредноста на неговиот имот годинава, во однос на минатата, бележи раст од околу 23%. “Со оглед на тоа дека фондот почна да функционира на 23.06.2009 година, приносот сведен на годишно ниво изнесува 4,07%. Меѓутоа, треба дас е земе предвид фактот дека процесот на формирање на портфолиото на фондот траеше неколку месеци. Така што 2,58% е реално остварен принос од периодот септември – декември 2009 година”, изјавија од друштво за управување со ивестициски фондови КД Публикум Инвест.

 Орочен депозит во банка

Предности: 

• При потешкотии во работењето на банката, државата гарантира за парите до одредена сума; 

• Однапред позната каматна стапка. 

Недостатоци: 

• Трошоци при раскинување на договорот за штедење. Имено, доколку сакаме предвреме да го раскинеме договорот за штедење и да ги подигнеме средствата, банките најчесто наплатуваат одредени провизии, а истовремено ја губите и претходно очекуваната камата; 

• Ниски камати кај временски пократките периоди на орочување на депозитот; 

• Променливи каматни стапки. Каматата може да се промени во текот на штедењето, а поради договорот не можете да го прекинете штедењето без додатни трошоци; 

• Опасност од девалвација на денарот (доколку депозитот е денарски).

           Хартии од вредност се достапни за купување на Македонската Берза преку посредство на брокерска куќа, при што вие директно инвестирате во саканите хартии од вредност. Давањето на налози за купување и продавање на хартиите од вредност го правите вие самостојно, основано на ваша одлука ако имате доволно време, знаење и искуство да во континуитет го следите движењето на цените на акциите на пазарот на хартии од вредност, како и потребните информации околу таргетираните компании. 

Предности: 

• Можност за големи добивки (во фаза на т.н. биков или растечки пазар); 

• Потполна слобода во вложувањето; 

• Исплата на дивиденда кај одредени акции.

Недостатоци

• Висок ризик од загуби поради пад на цените на акциите предизвикан од различни фактори: лоши вести, фаза на т.н. мечкин или паѓачки пазар, лоши финансиски резултати на компаниите, итн.; 

• Релативно високи трошоци на тргување при често купување – продавање (брокерски провизии и берзански такси);

• Потребен е релативно висок почетен капитал за вложување доколку сакате да го намалите ризикот од загуба и да создадете портфолио од повеќе акции;

• Ликвидност, односно неликвидност. Ова е карактеристично за малите, неразвиени пазари на хартии од вредност како македонскиот. Тоа значи неможност да во секое време ги уновчите вашите хартии, поради едноставна причина што на другата страна нема купувач!

Животно осигурување

Предности:

• Загарантирана осигурана сума во случај на смрт во времетраењето на полисата, од моментот на првата уплата и во зависност од општите услови на користената полиса;

• Можност да се искористи полисата како гаранција при подигање на кредит;

• Можност за прекин на плаќањето на полисата во краток временски период (најчесто една до две години).

Недостатоци:

• Обврзувачки договор (ве обврзува да плаќате претходно определен износ на рата, високи пенали во случај на предвремено искористување или неплаќање на премијата – ратата;

• Нетранспарентност (не сме во можност да го знаеме точниот износ на моменталните средства со кои располагаме);

• Високи провизии

       Доброволни пензиски фондови овозможуваат дополнително да си обезбедите средства за пензија кои се уплатени на ваша лична сметка и кои со текот на годините се оплодуваат. Уплатените средства се регулирани со законска рамка и спаѓаат во релативно сигурна инвестиција.

Предности:

• Сигурност на средствата на пензискиот фонд (контрола од страна на МАПАС- агенција за капитално финансиско пензиско осигурување);

• Диверзификација на ризикот на инвестициите

 Недостатоци:

• Штедачот во пензискиот фонд не може да ја подигне заштедената сума најрано 10 години пред остварувањето на правото на старосна пензија;

• Релативно ниски приноси (долгорочните приноси на ваквите фондови во светот се движат помеѓу 4-5% годишно бидејќи инвестиционата политика има многу законски ограничувања, сè со цел заштита на капиталот);

• Трошоци за преминување од еден во друг доброволен пензиски фонд.

       Отворените инвестициски фондови (ОИФ) (посебна форма на имот), претставуваат институции за колективно инвестирање т.е. професионално управувани форми на инвестирање, кои се основаат со цел здружување на парични средства од домашни и/или странски физички и/или правни лица, кои потоа се вложуваат на светските и домашниот пазар на капитал во најразлични хартии од вредност: акции, обврзници, записи, депозити, злато и сл.

Предности:

• Атрактивна добивка (светскиот просек е 12-15% на годишно ниво). И покрај фазите на паѓачки пазари, фондовите остваруваат двоцифрен просечен раст на годишно ниво, затоа што растот на цените на акциите го надминува нивниот пад;

• Ликвидност. Парите не се орочени и можете да располагате со нив во било кое време. Во моментот кога ќе одлучите дека ви требаат дел или сите ваши пари, сè што треба да направите е да пополните барање за откуп на удели и во рок од седум календарски дена, парите ќе легнат на вашата трансакциска сметка;

• Професионално управување на капиталот. Не треба да имате големи познавања за пазарите на хартии од вредност, тоа за вас го прават стручни лица, фонд менаџери;

• Диверзификација на ризикот. Капиталот се инвестира во голем број хартии од вредност. Зависно од политиката на инвестирање на фондот, вашите средства можат да бидат инвестирани на пример во хартии од вредност на компании на Балканот или низ целиот свет;

• Не треба висок почетен капитал (минималната уплата е 1.000 денари);

• Можност за флексибилно уплаќање по ваша желба (нема договори);

• Висока транспарентност (секој ден знаете колку е вашиот имот во фондот);

• Висока контрола на работењето. Комисијата за хартии од вредност на Р. Македонија е телото кое ја регулира работата на друштвата за управување со фондови. Потоа тука е и депозитарната банка, како и независни ревизорски куќи.

Недостатоци: • Нема точно утврдена годишна каматна стапка – добивка;

• Ризикот може да сe окарактеризира како среден, особено кај акциските инвестициони фондови кои во фазите на мечкин (паѓачки пазар), паѓаат исто како и акциите во кои имаат вложено.

Ова се најосновните карактеристики на алатките кои ни се достапни на финансискиот пазар во Македонија и истите ни служат како можност за пласирање на нашите пари кои ќе останат непотрошени. Наша цел е да ви помогнеме во донесувањето на одлуката да почнете да штедите, или уште подобро да инвестирате. Изборот е секогаш само ваш. Стравот се јавува како плод на незнаењето, а незнаењето во врска со вашите лични финансии може да ве чини скапо.

Мислите дека седумте библијски смртни гревови неможат да се поврзат со трошењето и начинот на кој што се однесуваме со парите? Сега ке ви покажеме дека може. Подгответе се за потрошувачко каење 🙂

 
1) Гордост

Лесно е да се претставуваме себеси како поголеми и побогати од тоа што навистина сме. Добар пример за тоа е поголемиот дел од нашата естрада која на своите концерти  (повеќето од нив не стигнале ни да одржат) не продаваат ни по 5 карти, но затоа по ТВ и весници се облечени во најновите парчиња од GUCCI кои сеуште ги нема ни по полиците на продавниците. Несмееме да ги заборавиме и “газдите” кои трчаат да го купат најновиот Mercedes, за потоа на бензиска да ги видиме како ставаат гориво за 100 денари или пак бегаат без да платат. Во исто време слушаме како истите тие се тужени за неплаќање на алиментација и сл.
Овие примери се однесуваат на “must-have” дизајнерска облека,  и други некои “fashion” фазони… И сето тоа само за да бидат видени. Немојте да одите како бесплатна реклама и недозволувајте вашето его да ги премине вашите финансиски способности.

2) Завист

Конкуренцијата е корисна и добра работа, но не кога ке премине во опсесија. Да, онаа нова спортска кола на вашиот сосед изгледа супер, но тоа не значи дека вие треба да имате уште подобра. Поготово ако сеуште го отплаќате стариот караван кој сте го купиле пред 5 години. Бидете благодарен што го имате и тој караван и запаметете – колата не го прави човекот 

3) Неумереност

Дали можете во својот ормар да најдете облека која никогаш не сте ја носеле или пак облека на која сеуште и стои етикета со цената? Дали во продавница често имате нагон да купите нешто за кое знаете дека не ви треба? Неумереноста во купувањето многу брзо ќе го истенчи вашиот новчаник. Ако имате едни црни рамни сандали, не ви требаат исти такви и во бела боја. Купувајте парчиња кои можат да се комбинираат на повеќе начини. Истото тоа се однесува и за храната, пијалокот и сл.  

4) Страст

Ок, знам. Сите барем еднаш во животот сме се нашле во ситуација: “очи во очи со некое јако парче облека”. Иако најверојатно ви е непотребна (јас имам 10 пара патики), вие сепак ја сакате. Советот е – отидете дома, преспијте и ако тоа е нешто што навистина го сакате – купете го. Понекогаш е добро да се удоволиш себеси – но сепак да не се претерува, затоа што во спротивно буџетот ќе ви се скрати и тоа ќе доведе  до контраефект.

5) Бес

Дали вашите потрошувачки навики се диктирани од расположението во дадениот момент? Бес, стрес и другите негативни емоции често не тераат да потрошиме пари на нешто непотребно. Тоа на крајот доведува до додатни исцрпувања, како на телото, така и на духот и новчаникот. Затоа, ако веќе трошите пари, трошете ги за нешто што ќе направи да се чувствувате подобро како на пример: уплатите во теретана, излезете со пријателите. Нормално ако на крајот ви остане нешто ситно.. 🙂

6) Алчност

Нормално дека не е тешко  да се оправдате самите кога ќе си го потрошите делот од платата кој ви останал, наместо да сте, на пример, заштедиле. Сепак тоа се вашите тешко заработени пари – зашто да не си купите нешто што сакате? За жал, вистината е потполно различна – за не-штедењето нема оправдување.Штедењетоо е едно од најважните правила на финасиите. Доколку сте неспособни сами да си ги задржите парите во вашиот новчаник, предлагам во банка да си потпишете траен налог со кој секој месец од платата една одредена сума ќе ви се префрла на штедната сметка. Да, можеби звучи досадно, но кога ќе ви затребаат пари, нема да ви се вртат црни мисли во глава, баш спротивно, ќе си имате пари за тоа што ви треба.

7) Мрзеливост

Кога последен пат сте побарале извод на сметка од банка? Мрзеливи сте? Или едноставно се плашите од вистината? Верувајте, каква и да е , подобро е сега да се соочите со неа, отколку покасно да жалите. Со тоа што ќе си ја знаете состојбата на вашата сметка,  избегнувате разни превари и манипулации кои редовно им се случуваат на “мрзеливците”. Ајде сега право на банкомат и стискајте го копчето ”проверка на состојба”.

  • октомври 2010
    П В С T П С С
    « Сеп   Ное »
     123
    45678910
    11121314151617
    18192021222324
    25262728293031